Hoạ Sĩ Ngô Bình Nhi – Khi Sen Nở Trong Tâm Và Tiếng Vọng Từ Đất Phật

PGĐS – Trong dòng chảy hối hả của hội họa đương đại, có những người nghệ sĩ không chỉ vẽ bằng cọ, mà vẽ bằng cả hơi thở và nhịp đập của sự tĩnh lặng. Họa sĩ Ngô Bình Nhi chính là một người lữ hành như thế – một tâm hồn luôn đi tìm cái mới để gìn giữ những giá trị nguyên bản, nơi mỗi bức tranh Sen không còn là thực cảnh, mà là một sự giác ngộ về tâm thức.

Bình Nhi đã gắn bó với đề tài hoa sen từ năm 2013, với nữ hoạ sĩ, sen chưa bao giờ đơn thuần là một loài hoa. Đó là sợi dây vô hình nối dài từ những ký ức tuổi thơ êm đềm nơi quê nội Kinh Bắc đến những triết lý cao quý của đạo Phật. Chị quan niệm rằng trái tim mỗi người vốn như một đóa sen hàm tiếu; khi “Phật tính” bên trong đủ đầy, đóa sen ấy sẽ tự khắc nở rộ, tỏa hương giữa cõi nhân gian.

Khác với những họa sĩ thường tỉ mẩn tả thực từng đường gân hay kẽ lá, Bình Nhi mượn sen để vẽ lại chính tâm mình. Chị từ bỏ lối vẽ bằng bút truyền thống để chọn dao bay – một kỹ thuật đòi hỏi sự quyết liệt, dứt khoát nhưng lại tạo ra những mảng màu trong trẻo, tinh khiết đến lạ kỳ. Nhìn vào những bức sen trắng của chị, người ta không chỉ thấy sắc màu mà còn cảm nhận được sự từ bi và những rung cảm mãnh liệt của trực giác.

Chị từng chia sẻ với công chúng rằng mình không chọn tả một bông sen, mà mượn cả cuộc đời của loài hoa ấy để nói lên câu chuyện của riêng mình. Đó là bản hòa ca giữa tĩnh và động, giữa sự thuần khiết của cánh hoa và những xao động li ti của bóng nước hay những sinh linh bé nhỏ lấp ló đâu đó trong tranh.

Cuộc hành hương tại tu viện Shechen là nhân duyên đã chắp cánh cho ước mơ trở thành điều  hiện thực và cùng những tháng ngày tu tập tại Trường Nghệ thuật Tsering Art School đã đưa bước chân Ngô Bình Nhi đến với Nepal – miền đất của những rặng núi mù sương và ánh sáng Phật giáo huyền bí. Đây là hành trình của sự khổ luyện khắc nghiệt nhưng cũng đầy hỷ lạc, nơi chị dành trọn thời gian để tham cứu và chạm tới tận cùng của sự tĩnh tại.

Tu viện toạ lạc giữa núi rừng hẻo lánh, chị thực tập bài học về sự độc lập và giao hòa: sống một mình như sống với nhiều người, và sống với nhiều người như sống một mình. Chính từ ngôi tu viện xa xôi ấy, series tranh “Âm Không” trên giấy gạo đã ra đời và không chỉ vậy tại nơi ấy  những đóa sen trong veo được vẽ nên trong những khoảnh khắc nhớ nhà, khi năng lượng sáng tạo được khơi dậy từ sự gạn đục khơi trong tâm trí, tạo nên một sự giao thoa kỳ diệu giữa tinh thần hội họa Việt Nam và triết mỹ Nepal.

Những đóa sen ấy không còn là hình ảnh đơn thuần; chúng là thứ âm thanh của sự an lạc, là cảm xúc tự do tuyệt đối mà chị tìm thấy sau những ngày dài quan sát hơi thở.

Tạm trở về Việt Nam để hoàn thành những cuộc triển lãm đã lên lịch, kế hoạch từ trước , nữ họa sĩ Ngô Bình Nhi mang theo một nguồn năng lượng mới, vừa tĩnh lặng sâu thẳm lại vừa tràn đầy sức sống nguyên bản. Chị vẫn miệt mài với những phác thảo cùng sen, nhưng ở một tầng bậc sâu hơn của nhận thức.

Với chị, vẽ cũng như sống, đều cần hai giai đoạn: một lớp lót của cảm xúc nồng cháy, quyết liệt và một giai đoạn hoàn thiện thong dong, tự tại như cách người ta ngắm mặt trời mọc rồi lặn. Hành trình ấy là minh chứng cho việc bảo tồn cái cũ thông qua lăng kính mới, dùng trải nghiệm ở đất Phật để làm giàu thêm tâm hồn Việt.

Qua những nét vẽ sắc sảo mà đầy lòng trắc ẩn, chị lan tỏa thông điệp rằng hạnh phúc không ở đâu xa, nó nằm ngay trong từng bước đi và hơi thở hiện tại. Khi tâm ta lặng xuống, khi ta biết sống chậm lại để quan sát vạn vật trong sự vô thường, đó cũng là lúc đóa sen trong tâm thức nở hoa – trong veo, tinh khiết và ngát hương vị của sự bình an.

Hơn cả một đề tài hội họa, việc vẽ Sen đối với Ngô Bình Nhi đã trở thành một định mệnh, một con đường đam mê mà chị nguyện dấn thân để kiếm tìm bản ngã. Trong một thế giới nghệ thuật đầy rẫy những biến động, chị chọn cách đứng lặng để cảm nhận cái “tĩnh” trong “động”, dùng hơi thở của thời đại để làm mới lại biểu tượng ngàn đời của dân tộc. Con đường chị đi không chỉ là sự khẳng định cái tôi cá nhân, mà còn là một sứ mệnh thầm lặng trong việc kế thừa và gìn giữ những giá trị văn hóa mà cha ông để lại. Những đóa sen của chị vừa mang phong vị tân kỳ của nghệ thuật đương đại, vừa đậm đà hồn cốt Việt, như một cách để di sản không bao giờ mai một mà luôn được tiếp nối, sinh sôi trong một diện mạo mới.

Hành trình của Ngô Bình Nhi chính là một vòng lặp hạnh phúc: từ sen Việt đến núi tuyết Nepal, rồi lại trở về với sen trong tâm tưởng. Chị không đi tìm cái mới để chối bỏ cái cũ, mà để tìm thấy một bản thể bao dung hơn, nơi truyền thống và hiện đại giao thoa đầy cảm hứng. Sau cùng, hội họa với chị không còn là những bức tranh treo trên vách đá, mà là đóa sen tự nở giữa lòng người – một đóa sen luôn bất biến giữa vạn sự xoay vần.

Như Thiền sư Thích Nhất Hạnh từng dạy, phép lạ không phải là đi trên mặt nước, mà là đi trên hành tinh xanh này trong giây phút hiện tại, biết trân quý sự bình an và vẻ đẹp vốn có ngay bây giờ. Đó cũng chính là tâm niệm mà Ngô Bình Nhi gửi gắm khi hoàn tất những nét vẽ, những đoá sen thuần khiết trong veo tại tu viện Shechen năm 2025, để lại một dấu ấn thanh khiết, tiếp nối mạch nguồn văn hóa Việt chảy mãi đến mai sau.

PGĐS :  Ngọc Tú – Trang Vân