Phật tử Niệm Từ - Trà sư Ngô Thị Thanh Tâm và hành trình lan tỏa văn hóa trà Việt

PGĐS – Từ niềm yêu thích trà, Phật tử Niệm Từ – Kỷ lục gia Thế giới Trà sư Ngô Thị Thanh Tâm đã dành hơn 30 năm sưu tầm, nghiên cứu và lan tỏa văn hóa trà. Việc được vinh danh Grand Records – Tinh hoa Kỷ lục, không chỉ ghi nhận kỷ lục thế giới về bộ sưu tập hơn 1.000 ấm – chén Tử Sa, mà còn ghi nhận hành trình trao truyền tri thức và kết nối những giá trị văn hóa đến cộng đồng.

Sáng nay, ngày 26-9-2026 tại TP.HCM, trong khuôn khổ Hội ngộ Kỷ lục gia Việt Nam lần thứ 55, Phật tử Niệm Từ – Kỷ lục gia Thế giới Trà sư Ngô Thị Thanh Tâm được trao danh hiệu Grand Records – Tinh hoa Kỷ lục.

Được Liên minh Kỷ lục Thế giới (WorldKings) khởi xướng, Grand Records – Tinh hoa Kỷ lục là sự vinh danh quốc tế dành cho những kỷ lục có giá trị nổi bật và sức ảnh hưởng rộng. Danh hiệu không chỉ nhìn vào thành tích đã được xác lập mà còn ghi nhận quá trình cống hiến, tư duy, tầm ảnh hưởng và những giá trị nhân văn được tạo dựng từ một hành trình kỷ lục.

Với Ngô Thị Thanh Tâm, ý nghĩa ấy thể hiện qua hành trình đưa bộ sưu tập trà cụ từ niềm đam mê cá nhân trở thành nguồn tư liệu phục vụ nghiên cứu, đào tạo và giao lưu văn hóa.

Hơn 1.000 ấm – chén và câu chuyện phía sau kỷ lục

Mối duyên của Phật tử Niệm Từ với trà bắt đầu từ năm 1993, khi bà sinh sống tại Đài Loan. Từ việc tìm hiểu trà, bà dần nghiên cứu về trà cụ, lịch sử thưởng trà và kỹ thuật chế tác ấm, đặc biệt là ấm Tử Sa của vùng Nghi Hưng, tỉnh Giang Tô, Trung Quốc.

Qua nhiều năm, bộ sưu tập “Tâm Trà Diệu Bảo” hình thành với hơn 1.000 ấm – chén Tử Sa thuộc nhiều kiểu dáng và niên đại. Trong quá trình sưu tầm, bà chú trọng chất liệu, kỹ thuật chế tác, dấu ấn nghệ nhân và những đặc điểm gắn với lịch sử của từng hiện vật.

Năm 2022, bộ sưu tập được xác lập kỷ lục Việt Nam, sau đó được ghi nhận kỷ lục châu Á. Ngày 28-5-2023, WorldKings và Hiệp hội Kỷ lục Thế giới (WRA) xác lập kỷ lục thế giới đối với bộ sưu tập ấm – chén trà Tử Sa ở nhiều niên đại có số lượng nhiều nhất thế giới.

Tuy nhiên, giá trị của bộ sưu tập không chỉ nằm ở con số hơn 1.000 hiện vật. Mỗi chiếc ấm còn gắn với câu chuyện về chất liệu, kỹ thuật thủ công, nghệ nhân và sự biến đổi của thẩm mỹ thưởng trà. Từ đó, “Tâm Trà Diệu Bảo” trở thành nguồn tư liệu trực quan cho việc tìm hiểu trà cụ và văn hóa thưởng trà.

Từ kỷ lục đến đào tạo và giao lưu văn hóa

Sau hơn ba thập niên gắn bó với trà, Phật tử Niệm Từ, Trà sư Ngô Thị Thanh Tâm tiếp tục mở rộng hoạt động sang nghiên cứu, đào tạo và phổ biến kiến thức về trà.

Với cương vị Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu và Phát triển Trà Đông Nam Á, bà định hướng Trung tâm trở thành đơn vị đào tạo chuyên sâu hàng đầu về trà, góp phần xây dựng đội ngũ có kiến thức, kỹ năng và hiểu biết về văn hóa trà Việt.

Tháng 8-2024, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn – Đại học Quốc gia TP.HCM ký kết hợp tác với Trung tâm Nghiên cứu và Phát triển Trà Đông Nam Á, tiền thân là Học viện Trà sư Quốc tế Master Tea Global, nhằm phát triển chương trình đào tạo về trà đạo. Định hướng đào tạo kết hợp kỹ năng thưởng trà với kiến thức về lịch sử, văn hóa và đặc trưng của trà Việt trong tương quan với các nền văn hóa trà trên thế giới.

Bà cũng tham gia biên soạn, xuất bản các tài liệu như Trà Duyên, Hiểu về Ấm Tử Sa, 80 Câu hỏi về trà, góp phần hệ thống hóa kiến thức và đưa văn hóa trà đến gần hơn với cộng đồng.

Là người sáng lập Hội Trà Vô Ngã Việt Nam và tham gia Hội đồng Trà hội Vô Ngã Quốc tế, Ngô Thị Thanh Tâm thúc đẩy các hoạt động giao lưu trà giữa Việt Nam và quốc tế. Tháng 9-2025, Hội Trà Vô Ngã Việt Nam và Hội Trà Vô Ngã Tùng Lĩnh Nam Đầu tổ chức lễ kết nghĩa tại Đài Loan (Trung Quốc), mở thêm không gian kết nối những người yêu trà và chia sẻ các giá trị văn hóa.

Nếu kỷ lục thế giới của “Tâm Trà Diệu Bảo” ghi dấu quy mô và tính độc đáo của bộ sưu tập, thì Grand Records – Tinh hoa Kỷ lục hướng đến giá trị được tạo ra và lan tỏa từ thành tựu ấy. Đó là quá trình biến hiện vật thành tư liệu, biến tri thức thành hoạt động đào tạo và biến chén trà thành không gian gặp gỡ, đối thoại văn hóa.

Với Phật tử Niệm Từ, Trà sư Ngô Thị Thanh Tâm, Grand Records vì thế không chỉ là một danh hiệu nối tiếp kỷ lục thế giới, mà còn là sự ghi nhận đối với hành trình bền bỉ gìn giữ, nghiên cứu và trao truyền những giá trị văn hóa trà.

Từ những ấm trà được lưu giữ qua năm tháng đến các hoạt động đào tạo và giao lưu quốc tế, hành trình ấy cho thấy giá trị của một kỷ lục không chỉ nằm ở điều đã đạt được, mà còn ở những giá trị tiếp tục được trao truyền cho cộng đồng.